Τι σημαίνει «επίσημη μετάφραση»;
Όταν ένα ξενόγλωσσο έγγραφο πρόκειται να κατατεθεί σε δημόσια υπηρεσία, δικαστήριο, πανεπιστήμιο ή άλλη αρχή, μια απλή απόδοση του περιεχομένου του συνήθως δεν αρκεί. Η υπηρεσία μπορεί να ζητήσει επίσημη ή πιστοποιημένη μετάφραση, δηλαδή μετάφραση που συνοδεύεται από συγκεκριμένη πιστοποίηση και συνδέεται με το έγγραφο από το οποίο πραγματοποιήθηκε.
Η επίσημη μετάφραση αποδίδει ολόκληρο το έγγραφο: τίτλους, ονόματα, ημερομηνίες, αριθμούς, σφραγίδες, υπογραφές, χειρόγραφες σημειώσεις και, εφόσον υπάρχει, την επισημείωση Apostille.
Δεν υπάρχει, όμως, ένας ενιαίος κανόνας αποδοχής για κάθε χώρα και κάθε υπηρεσία. Η κατάλληλη μορφή της μετάφρασης εξαρτάται από το είδος του εγγράφου, τη χώρα έκδοσης, τη χώρα προορισμού και τις απαιτήσεις της αρχής που θα το παραλάβει.
Πριν αποσταλεί ένα έγγραφο για επίσημη μετάφραση, πρέπει να ελεγχθεί αν είναι πλήρες, ευανάγνωστο και κατάλληλα επικυρωμένο.
Τα αλλοδαπά δημόσια έγγραφα που προέρχονται από συμβαλλόμενο κράτος της Σύμβασης της Χάγης χρειάζονται συνήθως Apostille, εκτός εάν εφαρμόζεται απαλλαγή βάσει ευρωπαϊκού κανονισμού, διμερούς συμφωνίας ή άλλης ειδικής διάταξης. Για έγγραφα άλλων χωρών μπορεί να απαιτείται προξενική θεώρηση.
Τα ιδιωτικά έγγραφα μπορεί να χρειάζονται προηγούμενη επικύρωση, θεώρηση ή συμβολαιογραφική πράξη, ανάλογα με τον τρόπο με τον οποίο πρόκειται να χρησιμοποιηθούν. Ένα ανυπόγραφο ή μη επικυρωμένο ιδιωτικό έγγραφο μπορεί να μεταφραστεί γλωσσικά, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η μετάφρασή του αποκτά αυτομάτως επίσημο χαρακτήρα.
Μια μετάφραση που είναι επίσημη σύμφωνα με το ελληνικό δίκαιο δεν γίνεται υποχρεωτικά δεκτή με τον ίδιο τρόπο σε κάθε άλλη χώρα. Η αλλοδαπή υπηρεσία μπορεί να απαιτεί:
- μεταφραστή εγγεγραμμένο σε δικό της εθνικό μητρώο,
- ένορκη ή δικαστικά πιστοποιημένη μετάφραση,
- συμβολαιογραφική πιστοποίηση της υπογραφής,
- Apostille στην πιστοποίηση της μετάφρασης,
- μετάφραση που έχει πραγματοποιηθεί στη χώρα υποβολής,
- συγκεκριμένη έντυπη ή ηλεκτρονική μορφή.
Πριν από την ανάθεση πρέπει να ζητείται επιβεβαίωση από την αρχή που θα παραλάβει το έγγραφο. Είναι προτιμότερο το ερώτημα να γίνεται γραπτώς και να αναφέρει ποιος θα εκδώσει τη μετάφραση, σε ποια χώρα και με ποια πιστοποίηση.
Με αυτόν τον τρόπο αποφεύγεται το ενδεχόμενο να ολοκληρωθεί μια σωστή μετάφραση, η οποία όμως δεν ανταποκρίνεται στις ειδικές τυπικές απαιτήσεις της συγκεκριμένης διαδικασίας.
Οι επίσημες μεταφράσεις χρησιμοποιούνται, μεταξύ άλλων, σε διαδικασίες ενώπιον δήμων, ληξιαρχείων, φορολογικών αρχών, δικαστηρίων, πανεπιστημίων, ασφαλιστικών φορέων και άλλων δημόσιων υπηρεσιών.
Η τελική αποδοχή εξαρτάται από τη διαδικασία. Για παράδειγμα, διαφορετικά δικαιολογητικά μπορεί να απαιτούνται για:
- μεταφορά φορολογικής κατοικίας,
- αναγνώριση σπουδών ή επαγγελματικών προσόντων,
- εγγραφή σε πανεπιστήμιο,
- έκδοση άδειας γάμου,
- καταχώριση γέννησης ή γάμου,
- δικαστική ή συμβολαιογραφική χρήση,
- πρόσληψη ή ασφαλιστική διαδικασία.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, έγγραφα που εκδίδονται σε άλλο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης μπορούν να υποβληθούν χωρίς Apostille ή να συνοδεύονται από πολύγλωσσο τυποποιημένο έντυπο. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε ευρωπαϊκό έγγραφο απαλλάσσεται αυτομάτως από τη μετάφραση ή την επικύρωση.
Ανάλογα με τη διαδικασία και την υπηρεσία υποβολής, μπορεί να γίνονται δεκτές μεταφράσεις από εξουσιοδοτημένο υπάλληλο ελληνικής προξενικής αρχής ή μεταφράσεις που έχουν συνταχθεί ή πιστοποιηθεί από πρεσβεία ή προξενείο.
Για ορισμένες διοικητικές διαδικασίες αναγνωρίζονται επίσης μεταφράσεις από πτυχιούχους μεταφραστές του Τμήματος Ξένων Γλωσσών, Μετάφρασης και Διερμηνείας του Ιονίου Πανεπιστημίου.
Η αποδοχή δεν πρέπει να θεωρείται αυτόματη σε κάθε περίπτωση. Μια υπηρεσία μπορεί να εφαρμόζει ειδικό θεσμικό πλαίσιο ή να ζητά συγκεκριμένο τύπο πιστοποίησης. Για τον λόγο αυτό, ο ενδιαφερόμενος πρέπει να ζητά γραπτή ενημέρωση από την αρμόδια αρχή πριν αναθέσει τη μετάφραση.
Ο Κώδικας Δικηγόρων προβλέπει ότι στο έργο του δικηγόρου περιλαμβάνεται και η μετάφραση εγγράφων από και προς ξένη γλώσσα.
Για να έχει η μετάφραση πλήρη ισχύ ενώπιον δικαστικής ή άλλης αρχής, πρέπει να συνοδεύεται από επικυρωμένο αντίγραφο του εγγράφου που μεταφράστηκε. Ο δικηγόρος πρέπει επίσης να βεβαιώνει ότι διαθέτει επαρκή γνώση τόσο της γλώσσας του πρωτοτύπου όσο και της γλώσσας της μετάφρασης.
Η ιδιότητα του δικηγόρου, επομένως, δεν αρκεί από μόνη της. Πρέπει να πληρούνται και οι προϋποθέσεις που προβλέπει το άρθρο 36 του Κώδικα Δικηγόρων.
Όταν το έγγραφο προορίζεται για χρήση εκτός Ελλάδας, χρειάζεται επιπλέον επιβεβαίωση ότι η αλλοδαπή αρχή αποδέχεται μετάφραση Έλληνα δικηγόρου ή αν ζητά μεταφραστή πιστοποιημένο σύμφωνα με το δικό της εθνικό σύστημα.
Στην Ελλάδα λειτουργεί το Μητρώο Πιστοποιημένων Μεταφραστών του Υπουργείου Εξωτερικών. Οι εγγεγραμμένοι μεταφραστές παρέχουν τις υπηρεσίες τους ως ελεύθεροι επαγγελματίες και μπορούν να μεταφράζουν επίσημα δημόσια και ιδιωτικά έγγραφα από ξένη γλώσσα προς τα ελληνικά και αντίστροφα.
Κάθε επίσημη μετάφραση που πραγματοποιείται στο πλαίσιο του Μητρώου καταχωρίζεται στο σχετικό πληροφοριακό σύστημα και λαμβάνει μοναδικό αριθμό. Ο ενδιαφερόμενος μπορεί να αναζητήσει πιστοποιημένο μεταφραστή σύμφωνα με τη γλώσσα που χρειάζεται μέσω της επίσημης υπηρεσίας του gov.gr.
Για τα αλλοδαπά δημόσια έγγραφα πρέπει προηγουμένως να έχουν ολοκληρωθεί οι απαιτούμενες διαδικασίες επικύρωσης. Ανάλογα με τη χώρα προέλευσης, μπορεί να απαιτείται Apostille, προξενική θεώρηση ή άλλη μορφή νομιμοποίησης.
Πώς επιλέγετε τη σωστή μορφή μετάφρασης;
Πριν αναθέσετε μια επίσημη μετάφραση, συγκεντρώστε τέσσερις βασικές πληροφορίες:
- Σε ποια χώρα εκδόθηκε το πρωτότυπο;
- Σε ποια χώρα και υπηρεσία θα κατατεθεί;
- Απαιτείται Apostille ή άλλη επικύρωση;
- Ποια κατηγορία μεταφραστή ή πιστοποίησης αποδέχεται η υπηρεσία;
Στείλτε πάντοτε όλες τις σελίδες του εγγράφου, μαζί με τις σφραγίδες, τις υπογραφές και την Apostille. Αναφέρετε επίσης την προθεσμία και αν χρειάζεστε έντυπη, ηλεκτρονική ή και τις δύο μορφές παράδοσης.
Η έγκαιρη επιβεβαίωση των απαιτήσεων προστατεύει από επαναλαμβανόμενες μεταφράσεις, πρόσθετες επικυρώσεις και καθυστερήσεις.
Χρειάζεστε μετάφραση εγγράφων για ελληνική ή αλλοδαπή υπηρεσία; Στείλτε το έγγραφό σας στην Translatable μαζί με τη χώρα και την υπηρεσία υποβολής, ώστε να πραγματοποιηθεί ένας αρχικός έλεγχος της γλώσσας, της αναγνωσιμότητας και της πληρότητάς του.
